Saltar ao contido

Lidia Litviak

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Modelo:BiografíaLidia Litviak

Editar o valor en Wikidata
Nome orixinal(ru) Лидия Владимировна Литвяк Editar o valor en Wikidata
Biografía
Nacemento18 de agosto de 1921 Editar o valor en Wikidata
Moscova (República Socialista Soviética Federativa de Rusia) Editar o valor en Wikidata
Morte1 de agosto de 1943 Editar o valor en Wikidata (21 anos)
Kozhevnya (Unión Soviética) Editar o valor en Wikidata
Causa da mortemorte en combate, morto en combate Editar o valor en Wikidata
Lugar de sepulturaDmytrivka (en) Traducir Editar o valor en Wikidata
Actividade
Campo de traballoFighter unit (en) Traducir Editar o valor en Wikidata
Ocupaci�npiloto de guerra, oficial, as da aviaci�n Editar o valor en Wikidata
Per�odo de actividade1942 Editar o valor en Wikidata -
Carreira militar
LealdadeUni�n Sovi�tica Editar o valor en Wikidata
Rama militarForza A�rea Sovi�tica Editar o valor en Wikidata
Rango militarjunior lieutenant (en) Traducir Editar o valor en Wikidata
ConflitoFronte Oriental (segunda guerra mundial) Editar o valor en Wikidata
Familia
C�nxuxeAleksey Solomatin Editar o valor en Wikidata
Premios

Descrito pola fonteObálky knih,
Moskovskaia entsiklopedia: Litsa Moskvi Editar o valor en Wikidata
IMDB: nm11128830 Editar o valor en Wikidata

Lidia Vladimirovna Litviak (en ruso: Лидия (Лилия) Владимировна Литвяк), tamén coñecida como Lilia Litviak, nada en Moscova o 18 de agosto de 1921 e finada o 1 de agosto de 1943, foi unha piloto de caza da Forza Aérea Soviética durante a segunda guerra mundial. As súas accións na Batalla de Stalingrado valéronlle o seu alcume: o Lirio Branco de Stalingrado.

Con doce vitorias en solitario e entre dúas a catro compartidas, foi unha das únicas dúas ases de combate femininas da historia militar mundial, xunto á súa camarada Katia Budanova.[1][2] Litviak ostenta na actualidade o récord de derrubamentos en combate real por unha única muller. Desapareceu en acción durante a batalla de Kursk. Polos seus méritos en combate foi recoñecida postumamente como Heroína da Unión Soviética.

Traxectoria

[editar | editar a fonte]

Formación

[editar | editar a fonte]

Nada en Moscova, gustáballe a aviación dende pequena. Aos 14 anos uniuse a un aeroclub popular soviético e aos 15 pilotou un avión por primeira vez. Obtivo a licenza de piloto deportiva aos 16 anos e a finais dos anos 30 recibiu a licenza de instrutora de voo.[3]

Segunda guerra mundial

[editar | editar a fonte]
Un avión de caza soviético Lavochkin La-5, o modelo co que Lidia obtivo as súas primeiras vitorias

Ao comezar a invasión nazi da Unión Soviética en xuño de 1941, quixo unirse como voluntaria a unha unidade de aviación militar, pero foi rexeitada pola súa falta de experiencia. Tras esaxerar o seu historial de preguerra en 100 horas de voo, logrou que a admitisen no 586º Rexemento de Cazas (586 IAP), creado por Marina Raskova e composto unicamente por mulleres. Alí adestrou aos mandos dun caza Iakovlev Iak-1.

Vitoriosa no rexemento dos homes

[editar | editar a fonte]

Levou a cabo as súas primeiras misións de combate durante o verán de 1942 sobre Saratov. En setembro asignárona —xunto a Katia Budanova e outras mulleres, tanto pilotos como persoal de terra— ao 437 IAP, un rexemento masculino corrente que loitaba en Stalingrado, onde estaban a sufrir perdas cuantiosas. Alí pilotou un caza Lavochkin La-5 e o 13 de setembro de 1942 logrou derrubar as súas dúas primeiras aeronaves inimigas sobre Stalingrado. A súa primeira caza, conseguida na segunda misión que realizaba, foi un bombardeiro Junkers Ju 88 ou un Heinkel He 111, en cooperación co comandante do rexemento.

Minutos despois alcanzaba a súa primeira vitoria en solitario, facendo caer un caza Messerschmitt Bf 109 G-2 "Gustav". Estaba pilotado polo sarxento Erwin Maier da 2ª Staffel, Jagdgeschwader 53, un ás alemán con once vitorias conseguidas e condecorado tres veces coa Cruz de Ferro. Maier puido saltar en paracaídas e foi capturado polas tropas soviéticas. Pediu que lle permitisen coñecer ao ás ruso que fora capaz de derrubalo. Cando lle presentaron a Lidia, unha rapariga miúda de aspecto infantil que acababa de cumprir 21 anos, Meier cría que os seus captores lle estaban gastando unha broma.[4]

Bombardeiro nazi Junkers Ju 88. Lidia derrubou polo menos dúas destas unidades, probablemente tres

O 27 de setembro comezou a chamar a atención dos seus superiores abatendo outro bombardeiro Junkers Ju 88 en solitario e un Messerschmitt Bf 109 xunto a Raisa Beliaieva. Entón Lidia, á que chamaban Lili ou Lilia (en ruso: Лилия, lirio), fixo pintar un lirio branco no seu avión como distintivo. Así naceu a lenda do Lirio Branco de Stalingrado, a rapaza de 21 anos que facía fuxir a aviación nazi ao distinguiren a flor na fuselaxe. Cara a finais de 1942, Lidia foi trasladada ao 9º rexemento de Cazas de Garda (9 GvIAP), unha unidade de elite.

Cazadora por libre

[editar | editar a fonte]

O 11 de febreiro de 1943, pouco despois da vitoria soviética en Stalingrado, Lidia derrubou outros dous avións alemáns: un Junkers Ju 87 (Stuka) en solitario e un Focke-Wulf Fw 190 xunto con Alexei Solomatin.[5] As� acadou os cinco derrubamentos e converteuse nunha das d�as �nicas ases femininas na historia da aviaci�n militar mundial, xunto � s�a compa�eira Katia Budanova. S� doce d�as despois recibiu a Orde da Estrela Vermella, foi ascendida a tenente e seleccionada para participar nun grupo de t�ctica a�rea de elite chamado okhotniki, ou cazadores por libre.[5] A t�ctica consist�a en que dous pilotos altamente cualificados elev�banse para buscar inimigos seguindo o seu propio criterio e iniciativa, en lugar de formar parte dunha operaci�n m�is grande e controlada.

O 23 de marzo resultou ferida en combate. Tivo que realizar unha aterraxe forzada debido aos danos que sufriu a s�a aeronave, pero axi�a se recuperou. Entre marzo e maio abateu sen axuda catro cazas Messerschmitt m�is e outro bombardeiro Junkers Ju 88. Estas proezas tam�n a converteron nunha �s en solitario, o m�ximo rango na aviaci�n.[5]

Peza de artiller�a antia�rea Flak de 88 mm como as que protex�an por ducias os globos de observaci�n alem�ns

O 21 de maio o seu compa�eiro Alexei Solomatin, tam�n �s sovi�tico, morreu ante todo o rexemento mentres instru�a un piloto novato nun Po-2. Lidia, moi afectada, escribiulle unha carta a s�a nai cont�ndolle que estaba namorada del.[5] A mec�nica de Lidia, a sarxento maior Inna Pasportnikova, informou en 1990 que a partir dese momento a moza unicamente quer�a voar nas misi�ns de combate e que ent�n xa loitaba con furia e �desesperaci�n�.[6]

O 31 de maio ofreceuse voluntaria para derrubar un obxectivo extremadamente dif�cil e perigoso, un globo de observaci�n de artillar�a tripulado por un oficial alem�n. Con eses globos, o inimigo pod�a asignar obxectivos precisos para a artillar�a desde grandes distancias, e causar as� graves danos. Moitos pilotos xa intentaran destru�lo antes, pero todos foran repelidos polos densos cintos de lume antia�reo que o protex�an. No primeiro intento, Lidia tivo tam�n que dar media volta, pois resultaba imposible superar aquelas barreiras. M�is tarde prop�xolle ao seu comandante un plan diferente: atacar�a dende detr�s, voando nun amplo c�rculo de ducias de quil�metros sobre o territorio controlado polas tropas nazis.[7]

O 13 de xu�o de 1943 foi nomeada comandante do 296� IAP, que logo pasou a chamarse 3� Escuadr�n do 73� Rexemento de Cazas da Garda.[5] O 16 de xullo resultou ferida e tivo que realizar unha aterraxe forzosa. Nesa batalla derrubara un caza Messerschmitt que segundo algunhas fontes levaba pintado un �s de picas, o emblema do JG 53.

O m�tico caza alem�n Messerschmitt Bf 109 (unidade reconstru�da actualmente). Lidia derrubou nove ou dez destes perigosos avi�ns, polo menos un deles pilotado por un �s alem�n

O 19 de xullo estaba de volta na contenda e a finais de mes conseguiu destru�r tres avi�ns Messerschmitt m�is. O seu �ltimo derrubamento confirmado produciuse o 31 de xullo.[8]

A �ltima misi�n

[editar | editar a fonte]

O d�a seguinte, o 1 de agosto de 1943, o sector sur da batalla de Kursk prosegu�a con toda a intensidade. Lidia sa�u combater catro veces ese d�a e crese que puido conseguir outro derrubamento durante a ma��, a�nda que non se puido confirmar.

Finalmente, durante a cuarta misi�n da xornada, escoltando un voo de avi�ns de ataque Ilyushin Il-2 Sturmovik a trav�s do r�o Mius e a estrada que controlaba a conca industrial do Donbass, varios combatentes Messerschmitt Bf 109 atac�ronos por sorpresa desde o alto. O Iakovlev Iak-1 de Lidia foi alcanzado por disparos de metralla en vertical.[9] Os compa�eiros v�rona caer, baixando cara �s nubes. O piloto sovi�tico Ivan Borisenko descendeu para tratar de atopala, pero non avistou paraca�das, nin explosi�n nin fume. Non regresou xamais. Falt�banlle 17 d�as para cumprir os 22 anos.

Lidia Litviak tam�n derrubou un dos famosos bombardeiros Junkers Ju 87 Stuka como os da imaxe, xa utilizados ao servizo do bando nacional durante a Guerra Civil Espa�ola

A s�a mec�nica, Inna Pasportnikova, emprendeu unha busca durante 36 anos para atopar os restos do Iakovlev Iak-1 onde Lidia fora vista por �ltima vez. Foi apoiada por familiares da aviadora, e tam�n polo p�blico e os medios de comunicaci�n sovi�ticos. Empregaron un detector de metais para localizar lugares onde un avi�n poder�a ser derrubado durante a guerra. En 1979, despois de descubrir m�is de 90 lugares nos que caeran outros pilotos, souberon que unha aviadora non identificada estaba enterrada nese momento baixo a � da s�a aeronave, preto da cidade de Dmitrievka (Donetsk), cunha ferida mortal na cabeza. Unha an�lise forense determinou que se trataba de Lidia Litviak.[5]

Nos �ltimos tempos, algunhas fontes levantaron d�bidas sobre o seu destino final, sen achegaren ningunha evidencia ao respecto.[10][11][12]

O 6 de maio de 1990, o Presidente da Uni�n Sovi�tica, Mikhail Gorbachev, condecorou a tenente primeira coa Estrela de Ouro de Hero�na da Uni�n Sovi�tica, como �s da aviaci�n desaparecida en combate.[13]

Lidia Litviak d� nome a unha r�a de Moscova, ten un museo e un monumento � s�a memoria na cidade ucra�na de Krasnyi Luch e figura no Libro Guinness dos R�cords como a muller con m�is derrubamentos conseguidos en toda a historia da aviaci�n. Tam�n foi inclu�da como personaxe en varios animes.

Resumo de vitorias

[editar | editar a fonte]
Data Lugar Inimigo derrubado Pilotando Unidade En solitario Confirmado
13.09.1942 Stalingrado Alema�a Nazi Bombardeiro Junkers Ju 88
ou Heinkel He 111
Lavochkin La-5 437 IAP Non Si
Alema�a NaziCaza Messerschmitt Bf 109 G pilotado polo ás Erwin Maier (tripla Cruz de Ferro) Lavochkin La-5 437 IAP Si Si
27.09.1942 Stalingrado Alemaña Nazi Bombardeiro Junkers Ju 88 Lavochkin La-5 437 IAP Si Si
Alemaña Nazi Caza Messerschmitt Bf 109 Lavochkin La-5 437 IAP Non Si
01.03.1943 Fronte Oriental Alemaña Nazi Avión de ataque Junkers Ju 87 Stuka Iakovlev Iak 1b 9 GvIAP Si Si
Alemaña Nazi Caza Focke-Wulf Fw 190 Iakovlev Iak 1b 9 GvIAP Non Si
22.03.1943 Rostov do Don Alemaña Nazi Bombardeiro Junkers Ju 88 Iakovlev Iak 1b 9 GvIAP Si Si
05.05.1943 Fronte Oriental Alemaña Nazi Caza Messerschmitt Bf 109 Iakovlev Iak 1b 9 GvIAP Si Si
07.05.1943 Fronte Oriental Alemaña Nazi Caza Messerschmitt Bf 109 Iakovlev Iak 1b 9 GvIAP Si Si
31.05.1943 Fronte Oriental Alemaña Nazi Globo de observación artilleira protexido por densos cinturones de Flak antiaérea Iakovlev Iak 1b 9 GvIAP Si Si
16.07.1943 Fronte Oriental Alemaña Nazi Caza Messerschmitt Bf 109 "cun ás de Picas (♠) pintado na fuselaxe" Iakovlev Iak 1b 3–73 GvIAP Si Si
19.07.1943 Fronte Oriental Alemaña Nazi Caza Messerschmitt Bf 109 Iakovlev Iak 1b 3–73 GvIAP Si Si
31.07.1943 Donetsk Alemaña Nazi Caza Messerschmitt Bf 109 Iakovlev Iak 1b 3–73 GvIAP Si Si
01.08.1943 Donetsk Alemaña Nazi Caza Messerschmitt Bf 109 Iakovlev Iak 1b 3–73 GvIAP Non Non
01.08.1943 Donetsk Alemaña Nazi Desaparecida tras ser derrubada por 4 cazas Messerschmitt Bf 109 Iakovlev Iak 1b 3–73 GvIAP
  1. Noggle 1994, pp. 157 e 197.
  2. Bergström 2007, p. 83.
  3. Agranovskii 1979, p. 28.
  4. Goodpaster Strebe 2007, p. 27.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 Pennington 1997.
  6. Noggle 1994, pp. 198a.
  7. Noggle 1994, pp. 197 e 198.
  8. Pennington 1994, pp. 157,197.
  9. Noggle 1994, p. 198.
  10. "The Memorial to Soviet Ace Lydia Litvyak". soviet-awards.com (en inglés). Consultado o 18 de agosto de 2021. 
  11. "Lidya (Lily) Vladimirovna Litvyak (1921)". redarmyonline.org (en inglés). Arquivado dende o orixinal o 3 de marzo de 2016. Consultado o 18 de agosto de 2021. 
  12. Polunina 2004.
  13. Noggle 1994, pp. 158,194.

Véxase tamén

[editar | editar a fonte]

Bibliografía

[editar | editar a fonte]

Outros artigos

[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas

[editar | editar a fonte]